„Odbuduj mój Kościół!”…

Odbuduj mój Kościół! – takie słowa skierował do Franciszka czyli Giovanniego Bernardone sam Chrystus.

Correggio 059.jpg
Antonio Allegri da Correggio, Odpoczynek podczas ucieczki do Egiptu ze Świętym Franciszkiem, Galeria Uffizi,
jak widzimy wyobraźnia twórców jest nieogarniona, malowali Franciszka adorującego Jezusa i Maryję w różnych scenach Ewangelicznych

Franciszek – dzisiejszy bohater z kalendarza pobożny mnich i założyciel zgromadzenia, które jest dzisiaj najliczniejsze na świecie nie zawsze był tak pobożny. Kto zna jego historię i życiorys, wie, że pochodząc z bogatego domu, bo ojciec handlował suknem, więc miał wszystko co chciał w epoce, która tak jak nasza była rozwarstwiona na bogatych i nędzarzy. Tych ostatnich jednak było zdecydowanie więcej, chociaż jeśli popatrzymy na ubóstwo obecne to widzimy, że dzisiaj plagą jest nędza duchowa i niedojrzałość umysłowa, bo dojrzałość kształtuje bycie z Bogiem i Jego towarzystwo.

Andrea del Sarto - Disputation on the Trinity - WGA0397.jpg
Andrea del Sarto, Dysputa o Świętej Trójcy, 1517 Galleria Palatina (Palazzo Pitti), Florence
Andrea namalował kolejny wielki panel, na ołtarz kaplicy w kościele augustianów w San Gallo. W czasie oblężenia Florencji w 1529 roku został przeniesiony do bezpiecznego wnętrza murów, do San Jacopo tra’ Fossi, podobnie jak dwa wcześniejsze obrazy (Noli me tangere i Zwiastowanie).
Ołtarz przedstawia św. Augustyna, Sebastiana, Wawrzyńca, Piotra Męczennika, Franciszka i Marię Magdalenę na niewyraźnym tle nieba i chmur jaśniejących zwartym wizerunkiem Trójcy Świętej.
Temat obrazu nie jest rzadkością w malarstwie środkowych Włoch w tym okresie duchowej i religijnej debaty. Wystarczy wspomnieć o emblematycznych rozwiązaniach przedstawionych przez Rafaela dla analogicznych tematów, jak Dysputa o sakramencie w Stanza della Segnatura w Watykanie.

Franciszek jest jednym z typowych bohaterów chrześcijańskich, Czołowych Graczy jak mówi Biskup Robert z Santa Barbara, który przechodzi bardzo widoczną przemianę. Tak radykalną, że wszyscy uważają go za szaleńca. Dopiero czas weryfikuje sądy, bo sądy ludzkie są zupełnie inne niż sądy Boże.

https://pivotalplayers.com/volume1

Correggio, matrimonio mistico (washington).jpg
Correggio
Mystic Marriage of Saint Catherine lub Mystic Marriage of Saint Catherine with Saints to obraz olejny na płótnie z lat 1510-1511 autorstwa Correggio, obecnie w National Gallery of Art w Waszyngtonie. Jego centralną grupą jest Metterza, przed którą klęczy Katarzyna Aleksandryjska, a po obu stronach święci Franciszek z Asyżu i Dominik.

Kiedy czytamy życiorysy wielkich wspaniałych postaci chrześcijaństwa mężczyzn i kobiet widzimy dwie drogi. Albo świętość wypisaną od dziecka jak Brygida Szwedzka, Klara z Asyżu i setki innych wspaniałych kobiet albo grzesznice nawrócone łaską Pana jak ewangeliczna Maria Magdalena. Podobnie jest z mężczyznami. Jan umiłowany uczeń, najbliższy Jezusowi, Dominik Guzman od dziecka przeznaczony dla Boga, Jacek Odrowąż, Stanisław Kostka, Andrzej Bobola, Pier Giorgio Frassatti, Jan Paweł II Święty, Prymas Stefan Wyszyński. I ci, którzy muszą przejść drogę upadków i dopiero doznają oświecenia i Pan do nich przemawia. Ich patronem jest Szaweł z Tarsu, potem Augustyn z Hippony, Franciszek z Asyżu, Ignacy Loyola i bardzo wielu innych. Oczywiście są jeszcze inne sytuacje, które są gdzieś pomiędzy jak ostatnia znana nam Matka Róża Czacka czy Matka Paula Tajber, Faustyna Kowalska, Bernardyna Jabłońska, Zofia Czeska i setki innych kobiet i mężczyzn. wspaniałych bohaterów Polski, Europy i świata, których większość ludzi nie zna, a których ciągle poznajemy i odkrywamy. (…)

Annibale Carracci, Madonna z Dzieciątkiem ze Świętymi, 1588
obecnie w Gemäldegalerie Alte Meister w Dreźnie. Podpisany i datowany przez artystę (HANNIBA MDLXXXVIII), znany również jako Madonna z Dzieciątkiem ze św. Franciszkiem, Mateuszem i Janem Chrzcicielem, Madonna z Dzieciątkiem intronizowanym ze św. Mateuszem i Madonną św.
Pierwotnie został wykonany jako obraz ołtarzowy do kaplicy kupieckiej w bazylice San Prospero in Reggio Emilia, jedno z kilku dzieł, które artysta wykonał podczas pobytu w mieście w latach 80. i 90. XVI wieku. Następnie trafił do zbiorów Este w Modenie, skąd został sprzedany w 1746 roku Augustowi III Sasowi, który zabierał go do domu do Drezna.
Annibale Carracci, Ukrzyżowanie ze Świętym Franciszkiem 1583, Santa Maria della Carità, Bologna
Ukrzyżowanego Chrystusa otaczają Maryja, św. Bernard, św. Franciszek, św. Jan i św. Petronio. To młodzieńcze dzieło, wykonane w warsztacie jego kuzyna Ludovico Carracciego. Można zaobserwować wpływ Rafaela i Tycjana.

Odbuduj mój Kościół!

Jeśli nam się wydaje, że w średniowieczu nie było zgorszenia i wszyscy żyli tylko Ewangelią to jesteśmy w błędzie. Tak samo jak dziś byli ludzie święci i grzeszni. Średniowiecze w tym względzie nic się nie różniło, a jedyna różnicą jest to, że zbudowało wspaniałe katedry, które wznosiły się ku Bogu i ku niebu. Katedry budowano latami nie tak jak dzisiaj kiedy buduje się na czas a potem zaraz wszystko pęka i przecieka. Ken Follett w swej powieści Filary Ziemi opisuje budowę katedry w Kingsbridge i jest tam scena kiedy prawie gotowa katedra runęła. Ale budowa zostaje wznowiona. I powstaje jeszcze piękniejsza.

Correggio MadonnaSzentFerenccel.jpg
Correggio, Madonna ze Świętym Franciszkiem, Madonna z Dzieciątkiem ze św. Franciszkiem lub Madonna od św. Franciszka to obraz Correggio z lat 1514-1515, obecnie przechowywany w Gemäldegalerie Alte Meister w Dreźnie w Niemczech. Przedstawia Franciszka z Asyżu, ze stygmatami, padającego przed tronującą Madonną z Dzieciątkiem – tematem dzieła jest wstawiennictwo Madonny, które było promowane przez franciszkanów po zdefiniowaniu dogmatu o Niepokalanym Poczęciu w 1473 roku. wspierany przez Antoniego Padewskiego, po prawej stronie Katarzyna Aleksandryjska i Jan Chrzciciel, a na cokole tronu Madonny mały grisaille wizerunek Mojżesza z tablicami prawa. Koło Katarzyny podpis malarza Antonivs de Alegri .
Kontrakt na dzieło (pierwsze większe zlecenie Correggio) artysta podpisał 30 sierpnia 1514 r., za zgodą Girolamo Cattanii, gwardiana klasztoru franciszkanów w miejscowości Correggio, Emilia -Romagna, której kościół był pod wezwaniem św. Franciszka. Dzieło prawdopodobnie miało być głównym ołtarzem do kościoła klasztornego – w tym ołtarzu znajdowała się krypta rodowa Da Correggio. Tuż przed 1638 r. obraz został skonfiskowany przez Francesco I d’Este i przewieziony do Palazzo Ducale w Modenie, gdzie zawisł wraz z pięcioma innymi obrazami Correggio przejętymi z terytorium księstwa. W 1746 zubożały Francesco III d’Este próbował zebrać pieniądze, sprzedając sto najsłynniejszych dzieł w Galerii Estense, w tym sześć dzieł Correggia, Augustowi III Saskiemu.

Po dwunastu wiekach chrześcijaństwa, w epoce Franciszka kościół był spustoszony i Chrystus w małym zrujnowanym kościółku Świętego Damiana mówi do Franciszka Odbuduj mój kościół. I Franciszek zabiera się do pracy. Odbudowa nie jest łatwa. Zdecydowanie łatwiej budować od podstaw. Dlaczego? Bo stare ruiny trzeba dokładnie oczyścić, spenetrować, czy nie ma pęknięć, sprawdzić konstrukcje fundamentów, ocieplić, zaizolować aby nie przeciekało kiedy przyjdą burze i nawałnice nie tylko gorące i letnie ale również jesienne i wiosenne.

Madonna di Foligno (Raphael) September 2015-1a.jpg
Rafael Santi, Madonna z Foligno, 1512 Obraz został zamówiony przez sekretarza i przyjaciela Juliusza II, Sigismondo Conti, do kościoła Matki Bożej Ołtarza Niebiańskiego w Rzymie, jednak później został przeniesiony do Foligno, stąd nazwa obrazu. Obecnie dzieło to znajduje się w Pinakotece Watykańskiej.
Postać Marii została umieszczona w górnej części obrazu, na tronie z chmur, za jej plecami znajduje się złoty krąg stanowiący źródło światła rozjaśniającego całą scenę. W dolnej części znajdują się postacie Jana Chrzciciela, św. Franciszka oraz św. Hieronima, który poleca Madonnie donatora. Ukazany w tle pejzaż, na którym można dostrzec błyskawicę lub kulę ognia uderzającą w dom zleceniodawcy, ale uderzenie to nie spowodowało żadnych szkód i to właśnie zdarzenie skłoniło Sigismondo Conti do ufundowania tego obrazu ołtarzowego, który jest wotum za uratowanie dobytku i mienia oraz życia Sigismonda – jak opowiada historia tego pięknego obrazu. Obraz nawiązuje do motywu Sacra Conversazione czyli Święte rozmowy i zaprasza widza nie tylko do kontemplacji Madonny z Dzieciątkiem ale do rozmowy z Nia i powierzaniu Jej wszystkich naszych spraw jak czynia to Swięci na obrazku oraz fundator tego pięknego dzieła.

Tak więc Franciszek zaczyna odbudowę. Nie jest mu łatwo. Bo odbudowa nie jest łatwa. Nie jest łatwa odbudowa zwykłego domu, a tym bardziej kościoła. Nie jest łatwa odbudowa życia w państwie a tym bardziej w kościele. Trzeba zmagać się nie tylko z przeciwnościami i z przeciwnikami, ale z kwestiami materialnymi no i samymi budowniczymi, którzy jeśli nie są zdyscyplinowani, solidni i uczciwi to nic z tej odbudowy nie będzie. A nade wszystko najważniejszy jest ten, który odbudową kieruje.

Franciszek rozumie, że sam sobie nie poradzi, ale z Bogiem jest to możliwe. Pomoże mu jak wiemy Klara i jej siostry, które trwają na modlitwie, aby to dzieło się udało. I Franciszkowi się udaje.

Annibale Carracci, Pieta ze Świętym Franciszkiem i Maria Magdaleną, Musée du Louvre, Paris
Pieta ze św. Franciszkiem i św. Marią Magdaleną to obraz z lat 1602-1607 i jedno z ostatnich dzieł artysty jeśli nie ostatnie. Teraz w Luwrze – został zrabowane z rodzinnej kaplicy Mattei w San Francesco a Ripa w Rzymie przez wojska Napoleona w 1797 roku i obraz nie został zwrócony pod koniec wojen napoleońskich. Widzimy więc, że nie tylko polskie dzieła zostały zrabowane ale włoskie również.

Mija osiemset lat i jego dzieło nadal trwa. Rozwija się. Podobnie dzieło świętej Klary. To nie jest łatwa droga jak wiemy, ale to jest jedyna droga do odbudowy Kościoła. Kobiety z bogatych domów wybrały ubóstwo dla Chrystusa. Franciszek stanął nagi przed Bogiem oddał wszystko ziemskiemu ojcu, aby otrzymać wszystko od Ojca w niebie.

To nie jest pogadanka religijna dla grzecznych dzieci. To są fakty. Fakty, które miały miejsce ponad osiemset lat temu w przepięknym Asyżu, w słodkiej Umbrii.

Annibale Carracci, Pieta ze Świętym Franciszkiem, Świętą Klarą i Marią Magdaleną, Galleria nazionale di Parma.
Została wykonana na ołtarz główny kościoła kapucynów w Parmie jako jedna z pierwszych prac artysty poza Bolonią. Rodzina Farnese fundowała dla kapucynów klasztory w Parmie i Piacenzie, a w latach 70. XVI wieku książę Ottavio Farnese przydzielił im zniszczone kościoły Santa Maria Maddalena w Parmie i San Bernardino w Piacenzie, finansując ich odbudowę.

Kto te fakty neguje, neguje własną historię. Nie możemy żyć w próżni. Jesteśmy wrośnięci korzeniami w naszą historię. W historię Polski i Europy. W historię chrześcijaństwa. Dodajmy – dramatyczną historię chrześcijaństwa.

Jeszcze Ci powiem, że im obfitsze będzie udręczenie w mistycznym ciele świętego Kościoła, tym bardziej obfitować On będzie w słodycz i pociechy. Słodyczą tą będzie poprawa mych sług i pasterzy, którzy są wonnymi kwiatami chwały. Oni to oddają cześć i chwałę imieniowi memu, wznosząc woń cnoty ugruntowanej w prawdzie – mówił Chrystus do Świętej Katarzyny ze Sieny, które to słowa przytacza w Dialogu o Bożej Opatrzności, z który dyktowała bo nie umiała pisać. Katarzyna urodziła się 165 lat później od Franciszka, ale i wtedy Europa nie była rajem tylko niewola awiniońską.

I jeśli wczoraj na marszu ateistów, w którym uczestniczyło kilku ateistów ich przywódca duchowy wykrzykuje hasła, że Boga nie ma to znaczy, że nie ma o Nim pojęcia i nie ma pojęcia o historii. Ne ma pojęcia o Bogu, bo nigdy Go nie spotkał. Bo dopiero spotkanie z Bogiem i głos Chrystusa utwierdza nas w przekonaniu, że Bóg jest. Więc jeśli myślisz, że Boga nie ma to znaczy, że Go nie spotkałaś. Ale nie spotkałaś Go dlatego, że nie wyszłaś na Jego spotkanie. A On jest i czeka na spotkanie z Tobą i mówi tak jak kiedyś do Franciszka w San Damiano: Odbuduj mój Kościół!

Aby budować, a tym bardziej odbudowywać, trzeba się uczyć techniki budowania. To nie jest łatwe, ale jeśli będziemy się uczyć nauczymy się. Wszystkiego można się w życiu nauczyć tylko trzeba chcieć. Bo od naszej woli zależy nasze być albo nie być. I nasza renowacja. Tak jak renowacja Kościoła w San Damiano zależała od silnej woli Franciszka. Bierzmy z niego przykład i budujmy nasz kościół. Domowy, polski, europejski i na świecie. A będzie zachwycał jak maleńki kościółek San Damiano, który urzeka do dzisiaj każdego kto go ujrzy!

W tytule Siedmiu Świętych Filippo Lippi z National Gallery w Londynie

Lippi, sette santi.png
Jan Chrzciciel w środku, Kosma, Damian i Piotr z Werony, Jan Ewangelista oraz święty Laurenty czyli Wawrzyniec oraz Franciszek z Asyżu – jsli dobrze odczytałam z opisu.
https://www.nationalgallery.org.uk/paintings/fra-filippo-lippi-seven-saints

W tytule Siedmiu Świętych Filippo Lippi z National Gallery w Londynie. Obrazów Franciszka są tysiące, malowany był bowiem od czasów Giotta aż do dzisiaj. Wybrałam kilka, które mnie najbardziej urzekają nie tylko głębią ujęcia artystycznego ale ponadczasowym przesłaniem dogmatu świętych obcowania!

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to:
search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close